Σαρωτικό «ανασχηματισμό» επιχειρηματικών δυνάμεων αναμένουν οι αναλυτές εντός του τρέχοντος έτους. Και αυτό, καθώς αφενός έχουν ξεκινήσει οι προεργασίες από πέρυσι και αφετέρου αναμένονται ανακατατάξεις στις «κόκκινες» επιχειρήσεις που διαθέτουν προοπτικές η διάσωση τους να καταστεί προσοδοφόρα. Το τέμπο των εξελίξεων το έδωσε μία ημέρα πριν από το τέλος του 2016 η ανακοίνωση της συμφωνίας του ομίλου της Chipιta του Σπύρου Θεοδωρόπουλου για το deal εξαγοράς της αλλαντοβιομηχανίας Νίκας από την Global Finance του Σπύρου Πλακόπητα. Η πώληση είχε ανακοινωθεί από το 2014 και για την υλοποίησή της ο «Mr Chipita» είχε υπολογίσει στη συνέργεια του Δημήτρη Βιτζηλαίου του Oμίλου Impala.

Οι λεπτομέρειες της συνεργασίας δεν βγήκαν, όμως, και πριν από μερικούς μήνες η Impala αποχώρησε. Τότε πολλοί φοβήθηκαν ότι το deal θα καταρρεύσει. Τους φόβους αυτούς διέψευσε ο κ. Θεοδωρόπουλος, προχωρώντας μόνος και, σε συνεργασία με τις τράπεζες, ανακοινώνοντας την τελική συμφωνία στην αυλαία του έτους. Ο κ. Θεοδωρόπουλος δεν είναι, βέβαια, «άγνωστος» για τη Νίκας. Την είχε στο στόχαστρό του από το 2010, οπότε κινήθηκε να επαναγοράσει, μαζί με άλλους επιχειρηματίες (όπως η οικογένεια Ολαγιάν), την Chipita από τη Marfin Investment Group.

Τότε η ομάδα Θεοδωρόπουλου κατέβαλε 400 εκατ. ευρώ στη Vivartia και απέκτησε το «κομμάτι» της Chipita), αναλαμβάνοντας, μάλιστα, και χρέη 327 εκατ. ευρώ. Δηλαδή, μια επένδυση άνω των 700 εκατ. ευρώ, που τελικά δικαίωσε όσους τη στήριξαν. Εναν χρόνο αργότερα, ο Θεοδωρόπουλος κάλυψε κατά 50% το μετατρέψιμο ομολογιακό της Νίκας για 10 εκατ. ευρώ, ενώ τον Οκτώβριο του 2012 τοποθέτησε άλλο 1,5 εκατ. ευρώ για ένα δεύτερο ομολογιακό της εταιρείας.

Με τον τρόπο αυτό, απέκτησε ουσιαστικό λόγο στα πράγματα, έστω και από τη θέση του μη εκτελεστικού μέλους του Δ.Σ. Σήμερα, προστατεύει την επένδυσή του, αποκτώντας την πλειοψηφία και τον πλήρη έλεγχο, από έναν άνθρωπο που τον είχε στηρίξει στα πρώτα βήματα της Chipita: τον Αγγελο Πλακόπητα, τον fund manager που η επένδυσή του στη Νίκας απλώς δεν βγήκε... Το επόμενο βήμα για τον κ. Θεοδωρόπουλο ίσως να μην είναι τόσο η υλοποίηση του deal για τη Νίκας (μια συμφωνία που, αν και κρύβει διάφορες δυσκολίες, υλοποιείται από έναν γνώστη στον χώρο των τροφίμων), αλλά η υλοποίηση της υπόσχεσής του -από το 2015- να φέρει την Chipita στο ελληνικό Χρηματιστήριο - μια κίνηση που αναμφίβολα θα τον θέσει στο «κάδρο» των πρωταγωνιστών.

ΟΜΙΛΟΣ ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΥ
Με ενοποιημένο σχήμα αυξάνει τα μεγέθη του

Πρωταγωνιστικό ρόλο φαίνεται να έχει ήδη εξασφαλίσει ο Ευάγγελος Μυτιληναίος, για τον οποίο το 2017 δείχνει να είναι η χρονιά του. Εχοντας φροντίσει τα τελευταία χρόνια να ελαφρύνει δραστικά τον δανεισμό του ομίλου και να μειώσει το κόστος χρήματος για την ομώνυμη εταιρεία, ο Μυτιληναίος μπήκε δυναμικά στο 2016, κλείνοντας (έπειτα από πολυετή διένεξη και με διεθνή διαιτησία) τη συμφωνία με τη ΔΕΗ για το κόστος του ρεύματος στην Αλουμίνιον. Ετσι εξασφάλισε σταθερή τιμή ρεύματος για τα επόμενα χρόνια για την πιο ενεργοβόρο ελληνική βιομηχανία. Η αγορά και οι επενδυτές επιβράβευσαν τις κινήσεις του, δίνοντας στη μετοχή του ομίλου +69% για το 2016. Ετσι «επέτρεψαν» στον διορατικό επιχειρηματία να ανακοινώσει στο τέλος της χρονιάς τον μεγάλο εταιρικό μετασχηματισμό: την ολική απορρόφηση της ΜΕΤΚΑ, της Αλουμίνιον και της ενεργειακής Protergia από τη μητρική εταιρεία. Οι μέτοχοι που ήδη αποκόμισαν σημαντικά οφέλη θα κερδίσουν περαιτέρω από τις αυξημένες συνέργειες και τη μεγάλη μείωση της συμμετοχής των μειοψηφιών στα καθαρά κέρδη. Ετσι, το ενοποιημένο σχήμα, που θα είναι από τους μεγαλύτερους εργοδότες της ελληνικής βιομηχανίας θα εξασφαλίσει ακόμα πιο μειωμένο κόστος κεφαλαίου. Παράλληλα, ο Μυτιληναίος θα συνεχίσει την «έφοδό» του στην ενέργεια, μέσω της Protergia, που έχει περάσει στην πρώτη θέση μεταξύ των ιδιωτών παρόχων και φιλοδοξεί μέχρι το 2018 να κατέχει το 10% της ελληνικής αγοράς. Και περαιτέρω θα συνεχίσει την εμπλοκή του στα στρατηγικά ενεργειακά projects αλλά και τα κατασκευαστικά. Σε αυτό τον βοηθούν οι στρατηγικές του συνεργασίες με τον Ομιλο Βαρδινογιάννη (Μ&Μ) και το Fairfax, fund του Πρεμ Γουάτσα. Στην «άκρη» της στρατηγικής του Μυτιληναίου βρίσκεται και η ΛΑΡΚΟ. Μια βιομηχανία για την οποία, αν δοθεί η ευκαιρία, θα κινηθεί.

ΠΡΕΜ ΓΟΥΑΤΣΑ
Επιμένει ελληνικά, πιστεύει στην ανάκαμψη

Ο ινδικής καταγωγής Καναδός μεγαλοεπενδυτής θα είναι άλλος ένας από τα πρωταγωνιστικά πρόσωπα του 2017. Κατέχοντας την πλειοψηφία της Eurobank, τον έλεγχο της Grivalia Properties, τα καταστήματα Praktiker και μια σειρά άλλων συμμετοχών, ο Γουάτσα μπορεί, προς το παρόν, να μετρά απώλειες στην ελληνική του εκστρατεία, θεωρεί όμως ότι αργά ή γρήγορα αυτό είναι μια εικόνα που θα αντιστραφεί. Οι απώλειες, όπως όλοι γνωρίζουν, προέρχονται από την τραπεζική συμμετοχή, που, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, θα «ισορροπήσει». Αντίθετα, σε όλα τα άλλα μέτωπα ο Γουάτσα μετρά κέρδη, ιδιαίτερα δε στη Grivalia και τον Μυτιληναίο, του οποίου κατέχει το 10%. Το στοίχημά του για το 2017 θα είναι να γυρίσει το συνολικό πρόσημο στα θετικά. Γι’ αυτό προσβλέπει και σε άλλες δύο στρατηγικές του κινήσεις μέσα στη χρονιά: τη διεκδίκηση του ξενοδοχείου «Εσπέρια» στην Αθήνα (μέσω της Grivalia) και, κυρίως, την απόκτηση της Εθνικής Ασφαλιστικής, την οποία πωλεί ο Ομιλος ΕΤΕ. Μαζί με την Eurolife, την οποία ήδη ελέγχει το Fairfax (λόγω Eurobank), ο ασφαλιστικός βραχίονας του Γουάτσα στην Ελλάδα θα αποκτήσει όγκο και ενδιαφέρον...


ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΒΑΣΙΛΑΚΗ
Υψηλές πτήσεις η Aegean, πατάει γκάζι η Autohellas

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το 2017 και για τον όμιλο επιχειρήσεων της οικογένειας Βασιλάκη, με τις δύο επιχειρήσεις-σηματωρούς της ελληνικής οικονομίας να βρίσκονται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος. Το 2016 «είδε» την Αεροπορία Αιγαίου (Aegean) να περιορίζεται ως προς τα περιθώρια κέρδους των τελευταίων δύο ετών, κυρίως λόγω της επιβολής πρόσθετου ΦΠΑ στις υπηρεσίες της. Ετσι, η εταιρεία, ενώ αύξησε έσοδα και επιβατική κίνηση, δεν είχε τις οικονομικές επιδόσεις των περασμένων ετών σε επίπεδο αποτελεσμάτων. Η πραγματικότητα, ωστόσο, είναι ότι κατάφερε να ανταποκριθεί στον αυξημένο ανταγωνισμό, κερδίζοντας επιπλέον μερίδια σε όλους τους σημαντικούς προορισμούς που εξυπηρετεί. Ως συνέπεια, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το τελικό αποτέλεσμα του έτους θα είναι θετικό και θα θέσει εκ νέου για τη διοίκηση και τους μετόχους το στοίχημα της μετεξέλιξης της Aegean από μια βραβευμένη περιφερειακή εταιρεία σε μια ευρωπαϊκή υπερδύναμη.

Ενα στοίχημα που ο Θεόδωρος και ο Ευτύχης Βασιλάκης έχουν ήδη μελετήσει. Η συνετή, αλλά ταυτόχρονα επεκτατική στρατηγική που ακολουθεί η οικογένεια Βασιλάκη στα επιχειρηματικά της εγχειρήματα εφαρμόζεται και στην περίπτωση της Autohellas, η οποία, πλέον, συγκεντρώνει το σύνολο των δραστηριοτήτων της οικογένειας στον κλάδο του αυτοκινήτου (μακροχρόνιες και βραχυχρόνιες μισθώσεις, πωλήσεις και αντιπροσωπεύσεις). Με εξαιρετικά αποτελέσματα το 2015 και 2016, η Autohellas ήταν πέρυσι ο πρωταγωνιστής στο «bailout» των ελληνικών αντιπροσωπειών της Kia και της Hyundai, που πέρασαν στην οικογένεια Βασιλάκη, η οποία δεν δίστασε να ρίξει τόσο χρήμα για την εξαγορά της Π&Ρ Δάβαρης όσο και επιπλέον 81 εκατ. ευρώ για την αγορά 6.200 νέων αυτοκινήτων για την ενίσχυση του στόλου της Autohellas. Το ερώτημα για την επόμενη ημέρα είναι εάν η οικογένεια θα μπορέσει να διεκδικήσει τον μεγάλο της ανταγωνιστή: την «ελληνική» AVIS, που βγαίνει προς πώληση από την Τράπεζα Πειραιώς. Σε όσους «συζητούν» για μονοπώλιο, οι ειδικοί της αγοράς υπενθυμίζουν ότι η κρητική οικογένεια κατάφερε να πάρει την Olympic Air υπό πολύ δυσκολότερες συνθήκες σε επίπεδο ανταγωνισμού, αλλά και να αποδείξει ότι η ενσωμάτωσή της στην Αεροπορία Αιγαίου δεν είχε καμία αρνητική συνέπεια για τους επιβάτες και την τιμή των εισιτηρίων.

ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ

Μάχη για τη Cyta, στο «πράσινο» ο ΟΤΕ

Στις τηλεπικοινωνίες μέσα στο 2017 αναμένεται η πώληση των ελληνικών δραστηριοτήτων της Cyta, με κυριότερους διεκδικητές τη Wind Hellas (με τον Νάσο Ζαρκαλή στο τιμόνι και τα ξένα funds Golden Tree, Cyrus Capital και Anchorage Capital, που ελέγχουν 68% του ομίλου) και τη Vodafone (με τον Χάρη Μπρουμίδη στο τιμόνι και τα δισ. της μητρικής Vodafone), που βάζουν τη σφραγίδα των εξελίξεων. Στον ίδιο κλάδο το ερώτημα παραμένει: πώς θα κινηθούν οι τράπεζες στην περίπτωση της Forthnet; Οι τράπεζες κάλυψαν το ομολογιακό δάνειο της εισηγμένης και τώρα θα πρέπει να πάρουν απόφαση για το πώς θα κινηθούν έναντι των παλαιών μετόχων (Wind, Vodafone και Tunisia Telcoms) αλλά και τι θα κάνουν με την εταιρεία, που, μεταξύ άλλων, διατηρεί τη Nova και τα δικαιώματα του ελληνικού πρωταθλήματος ποδοσφαίρου. Θα ασκήσουν τα δικαιώματά τους, θα κινηθούν να πουλήσουν άμεσα ή θα περιμένουν να βελτιώσουν τα μεγέθη της εταιρείας και να αποφασίσουν αργότερα;
Οι γνώστες σημειώνουν ότι το πρώτο εξάμηνο θα είναι καθοριστικό για τις αποφάσεις τους. Και στην περίπτωση που τεθεί «θέμα» Forthnet, τόσο η Wind (πρωτίστως) όσο και η Vodafone (δευτερευόντως) αναμένεται να εκφράσουν ενδιαφέρον. Αλλωστε, και οι δύο πάροχοι επιθυμούν να διαμορφώσουν ολοκληρωμένα πακέτα υπηρεσιών τηλεφωνίας, ίντερνετ και τηλεόρασης.
Στον ίδιο κλάδο, ο ΟΤΕ, που έχει ήδη τη δυνατότητα αυτή (μέσω του OTE TV), παρουσιάζει μια εξαιρετική μετοχική και εταιρική συμπεριφορά, καθώς το πρόγραμμα του Μιχάλη Τσαμάζ δρέπει τους καρπούς μιας προσπάθειας ετών. Ο τομέας της κινητής τηλεφωνίας με τον εντονότερο ανταγωνισμό δείχνει αυξητική τάση στα έσοδα, ενώ σημαντική ενίσχυση αναμένεται και από τον τομέα της συνδρομητικής. Ετσι, ο όμιλος του ΟΤΕ (θυγατρικής της γερμανικής DT) μπορεί να μην πρωταγωνιστήσει σε επίπεδο deals, σίγουρα όμως θα είναι από τους κινητήριους μοχλούς των αποδόσεων σε επίπεδο Χρηματιστηρίου. Για όσους αναμένουν αντίστοιχες αποδώσεις, οι αναλυτές εφιστούν την προσοχή τους ομίλους του Τιτάνα και της Coca-Cola 3E, οι οποίοι έχουν θέσεις τις βάσεις για μια χρόνια με σημαντικά κέρδη.

Marfin Investment

Εν αναμονή αποφάσεων από την τράπεζα Πειραιώς

Η Marfin Investment, άλλοτε όμιλος του εκλιπόντος Ανδρέα Βγενόπουλου, διαμορφώνει ένα ακόμα μεγαλύτερο αίνιγμα, με την Τράπεζα Πειραιώς να ασκεί διακριτικά, αλλά ουσιαστικά τη διοίκηση. Με CEO τον Θανάση Παπανικολάου και πρόεδρο τον Σταύρο Λεκκάκο και στελέχη όπως ο Π. Θρουβάλας, η MIG, με κορυφαίες εταιρείες ανά κλάδο δραστηριότητας, όπως η Vivartia, η Attica και τα Υγεία, αναμένει τις διοικητικές εξελίξεις στην Τράπεζα Πειραιώς (σ.σ.: ελέγχει τα μισά από τα δάνεια των 1,7 δισ. ευρώ του ομίλου) για να αποφασίσει πώς θα κινηθεί. Οι αποφάσεις, όμως, είναι δύο και προδιαγεγραμμένες: είτε θα κινηθεί στην κατάτμηση του ομίλου και σε αυτόνομες δανειακές αναδιαρθρώσεις, ώστε κάθε εταιρεία μεμονωμένα να βγει προς πώληση με καλύτερους όρους, είτε θα βρεθεί ένας στρατηγικός επενδυτής για το σύνολο του ομίλου. Ενας τέτοιος, για παράδειγμα, θα μπορούσε να είναι το fund Fortress, που αρχικά μπήκε στις ακτοπλοϊκές δραστηριότητες και πρόσφατα απέκτησε ένα ομολογιακό των 150 εκατ. ευρώ από τη Eurobank. Με αυτό, όμως, απέκτησε μεγάλης σημασίας μετοχικά ενέχυρα της Attica, της Vivartia και του Yγεία. Εάν στην εικόνα προστεθεί η πρόθεση του Fortress να έρθει σε συμφωνία με την Πειραιώς για τη δανειακή αναδιάρθρωση της MIG, το fund μπορεί να γίνει άλλος ένας πρωταγωνιστής κομβικών εξελίξεων για το 2017. Αν και στην περίπτωση της MIG η δυναμική των εταιρειών αναμένεται να προσελκύει πολύ περισσότερους ενδιαφερομένους...

ΛΙΑΝΕΜΠΟΡΙΟ
Το μεγάλο στοίχημα του Σκλαβενίτη

Σταθερός πρωταγωνιστής από το περασμένο καλοκαίρι στον κλάδο των σουπερμάρκετ, ο Γεράσιμος Σκλαβενίτης ανέλαβε το στοίχημα της ζωής του: να πετύχει στη διάσωση-απορρόφηση της Μαρινόπουλος. Εφόσον το κατορθώσει, θα γίνει ο μεγαλύτερος λιανέμπορος στην ελληνική αγορά. Και το στοίχημα γι’ αυτό θα κριθεί τις επόμενες εβδομάδες. Βλέψεις στον ίδιο κλάδο έχουν, όμως, και οι αδελφοί Παντελιάδη της My Market, που απορρόφησαν τη Βερόπουλος στο πρώτο επιτυχημένο mega merger της ελληνικής λιανικής. Για εξαγορές ετοιμάζεται και η πολυεθνική ΑΒ Βασλόπουλος, υπό τον Λεωνίδα Βρεττάκο, που παρουσιάζει τα καλύτερα οικονομικά στοιχεία στην αγορά, όπως και ο Βορειοελλαδίτης Μασούτης, που από το 2015 μελετά την κάθοδο στην Αθήνα.

Από την εφημερίδα "Ε"